Muş İli Antik Kentleri, Turistik ve Gezilecek Yerler

Muş, Malazgirt ilçesinin Tıkızlı Köyü’nde bulunan bu kalede yapılan araştırmalarda, kalenin Urartu’lar tarafından yapıldığı belirlenmiştir. Zivistan ile Menua egemenliği sırasında M.Ö 810-786 yıllarında yapıldığı sanılmaktadır. Kale bir tepe üzerinde büyük taşların bir biri üzerine yığılması ile harçsız olarak yapılmıştır.

Günümüze gelen kalıntılarından kalenin yaklaşık 25x35 m2’lik bir alanı çevrelediği sanılmaktadır. İç ve dışı kale olmak üzere iki bölümden meydana gelmiştir. İç Kalenin 4 m. genişliğindeki kuzeydoğu ve kuzey sur duvarlarının yer yer 1,5-2m yüksekliğe kadar iyi bir durumda korunabilmiştir. Dış surlardan ise duvarların bazı kısımları birkaç taş sırası halinde günümüze gelmiştir

Muş ili, Malazgirt ilçesine 10 km uzaklıkta bulunan Bostan Kalesi yapılan yüzey araştırmalarına göre Urartu’lar döneminde yapıldığı sanılmaktadır.

Kale büyük bir kaya kütlesi oyularak yapılmıştır. Sur duvarlarında kaya ve moloz taşlar kullanılmıştır. Ancak günümüze ulaşan kalıntıları tam bir planını çıkarmaya yetmemiştir.

Muş ili Malazgirt ilçesinde Katerin Dağı üzerinde bulunan bu kale Bizanslılar tarafından yapılmıştır.

Kesme taş ve moloz taştan yapılmış kaleden pek az kalıntı günümüze gelebilmiştir. Kalede yeterli bir araştırma yapılmadığından planını çıkarmak da mümkün olamamıştır.

 Muş Kalesi

Muş’un güneyinde, Kızıl Ziyaret Dağı’nda bulunan Muşet Kalesi’nin yapım tarihi kesinlik kazanamamıştır. Bununla beraber Urartu’lar zamanında yapıldığı sanılmaktadır.

Günümüze oldukça değişikliğe uğramış olarak gelebilmiştir. Ortaçağ kalesi görünümündeki kale Haspet ve Ahlat kaleleri ile benzerlik göstermektedir. Karakol Kalesi niteliğindeki kale horasan harçlı kesme ve moloz taştan yapılmıştır.

Muş’un güneyindeki Kızıl Ziyaret Dağı’nın doğu uzantısındaki bir yamaçta bulunan kalenin kesin yapım tarihi bilinmemektedir. Kale karakol kalesi niteliğindedir.

Kalenin yapımı ile ilgili bir söylentiye göre; Büyük İskender Mısır seferi sırasında komutanlarından Beatlis’den güçlü bir kale yapmasını istemiştir. Bundan sonra komutan çalışmaya başlamış, İskender’in dönüşüne kadar Hasbet Kalesi’nin yapımını tamamlamıştır. İskender bu kalenin komutanı tarafından yapıldığını bilmiyor, Muş Ovası’nı ve bu kaleyi ele geçirmek ister ancak her saldırısı başarılı olamaz. Sonunda Haspet Kalesi’ne elçi göndererek görüşme talebinde bulunur. Buna karşılık komutan da Büyük İskender’e haber göndererek kaleyi teslim edeceğini bildirir.

Büyük İskender’in huzuruna çıkan Beatlis’e “Kaleyi neden baştan teslim etmedin ve ordumdan birçok askerin kırılmasına neden oldun?” diye sorar. Komutan, “Hükümdarım siz bana buraya öyle bir kale yap ki dünyanın en güçlü hükümdarı ordusuyla gelse bile burayı alamasın diye emrettiniz. Ben de buraya güçlü ve sağlam bir kale yaptım. Siz de dünyanın en güçlü hükümdarı ve ordunuz da dünyanın en güçlü ordusu olduğu halde burayı ele geçiremediniz. Şimdi görevimi yerine getirdiğime inanarak kalenin anahtarlarını size teslim ediyorum” diye cevap verir. Bunun üzerine Büyük İskender, komutanının bu cevabından çok memnun kalır ve onu affeder. Bir süre sonra da ordusunu alarak Muş Ovası’ndan çekilir.

Hasbet Kalesi kesme taş ve moloz taştan yapılmış, horasan harç kullanılmıştır. Günümüze kalenin surlarından bazı duvarlar ile iki kulesinin kalıntıları gelebilmiştir. Doğal afetler ve depremler kalenin yıkılmasına neden olmuştur.

 Kepenek Kalesi