
Tunceli
ili Pertek ilçesinin 3 km. güneybatısında,
Eski Pertek’in güneybatısında kayalık bir
tepe üzerinde, Murat Nehri kıyısında bulunan
bu kale Keban Barajı’nın yapımından sonra
etrafı sularla çevrili bir ada görünümünü
almıştır.
Kale Mengücekoğulları tarafından XI.
yüzyılda yapılmıştır. Bazı kaynaklarda da
Selçuklular zamanında yapıldığı yazılıdır.
Daha sonra Osmanlılar tarafından da
kullanılmıştır. Osmanlı döneminde Halit Bin
Velid tarafından onarılmış, daha önce kalede
bulunan karakuş heykeli kaldırılarak Arapça
yazılmış bir kitabe konulmuştur.
Evliya Çelebi’ye göre Pertek sözcüğü Moğolca
Karakuş anlamına gelmektedir. Buradaki
Karakuş heykeli kale burçları üzerinde
bulunuyordu.
Kale kesme ve moloz taştan yapılmıştır.
Çevresindeki kayalardan da savunma amaçlı
olarak yararlanılmıştır. Kale iç içe iki
surdan meydana gelmiştir. Kuzeybatısındaki
bir kapıdan iç kaleye girilmektedir. Güney
duvarında da yer yer taşlar arasında mavi
renkte çini parçaları ile karşılaşılmıştır.
Günümüze kale içerisindeki büyük bir sarnıç
ile küçük yapılara ait kalıntılar
gelebilmiştir.
Kalenin eteklerinde Pertek Beyi Baysungur’un
yaptırdığı Baysungur Camisi (1577), Çelebi
Ali Camisi (1568) ve Bağdat Savaşı sırasında
yapılmış olan Murat Kervansarayı
bulunuyordu.