|
Sikke
Katalogu |
|
Antik Sikke Katalogu - Antik Para
Katalogu - Numismatik |
|
|
Kontrmark Sikkeleri
|
Kontrmark Nedir ?
Kontrmark ya da kontermak,
basılmış olan sikkeye sonradan vurulan ufak bir damgadır. Kontr ve
mark sözcüklerinin birleşmesiyle oluşturulan terim, nümismatik
terminolojisinde "karşı dmaga" ya da "ikinci damga" anlamında
kullanılır. halihazırda basılmış olan sikkenin kendisi ilk damgayı
taşıdığından, daha sonra üzerine vurulan damga,ikinci damga yani
kontrmark olacaktır.

kontrmark, bir harf, bir sayı veya tanrı başı, hayvan,
çıpa gibi bir sembol olabilir. bir sikkeye kontrmark vurulmasındaki en önemli
dört neden şunlardır:
1) Eskiyen ya da tedavülden kalkan bir sikkeyi yeniden geçerli kılmak
2) Sikkenin ait olduğu ya da basıldığı yerin dışında geçerliliğini sağlamak
3) Değerinde bir değişiklik yapılmak istendiğinde bu değişikliği belirtmek
4) Değerli metalden basılmış sikkenin metalinin kalitesinin kontrol edilmiş
olduğunu göstermek. |

|
Fakat bu sonuncusu,
yanlızca sikkenin metalinin kontrolü olduğundan sikke üzerindeki bu
tür uygulamanın punchmark olarak vurulan kontrol damgası olduğunu
düşünebiliriz. Punchmark genelde daha ufak bir damgayı, kontrmark
ise; daha büyük bir damgayı anlatmak için kullanılır. Metalin
kalitesinin ya da kaplama olup olmadığı kontrolü sikkenin kenarına
yapılacak bir kesik ile anlaşılabilir.
Bazen sikkeler üzerinde butür kesiklere de rastlanmaktadır. |

|
Bu erken ufak damgalar
Lydia krallığına atfedilen bazı elektron sikkeler üzerinde
görülmesine rağmen kontrmarklar ancak İ.Ö. 4.yüzyıl ortalarından
itibaren görünmeye başlarlar. Elektron sikkeler üzerinde teşhiş
edilen ufak damgalar arasında hilal ay kerykeion, çıpa, triskeles,
iansan ve hayvan başları ile noktalar vardır. Bu damgaların neden
vurulduğu sorusu şimdiye kadar açık bir şekilde yanıtlanamamıştır.
Bu görüşe göre Lydia Kralı Kroisos elektron sikke basımını bırakarak
altın ve gümüş sikke basımına geçtiğinde resmi ödemelerde yeni sikke
kullanılmaya başlanmış. Eski elektron sikkeler eski değerlerini
kaybetmişlerdir. Fakat bankerler elde kalan bu sikkeleri tedavülde
tutabilmek için üzerlerine kişisel damgalarını vurmak zorunda
kalmışlardır. Benzer uygulama Lydianın ters istilasına girmesiyle
veya İ.Ö. 6. yüzyıl sonlarında Lydia tipli sikkelerin yerine Pers
dareikos ve siglosların almasıyla da yaşanmış olabilirdi. |

|
İ.Ö. 4. yüzyılın ilk
yarısında küçük Asyanın güneyinde Lykia, Pamphylia ve Kilikia
bölgelerindeki kentlerin sikkelerinde görülen damgalar ise elektron
sikkeler üzerinde görünenlerden daha farklı ve daha büyükçedirler.bu
yüzden bunları punchmarktad ziyade kontrmark olarak tanımlayabilriz.Imhoof-Blumer,
Küçük Asya'nın güney bölgelerinde yer alan kentlerin sikkeler
üzerinde bulunan kontrmarkların bir listesini yapmıştır.O. Morkholm
yayınlanmış olduğu karaman definesinde Imhoof-Blumer listesine bazı
yerine kontrmarklar eklemiştir. Pamphylia kentlerinden aspendusun
sikkeleri üzerinde yapılan bir incelemede 70'in üzerinde kontrmark
tespit edilmiştir.Aspendus sikkeleri üzerinde yer alan bazı
kontrmarkları komşu kentlerin sikkelerinde de görmemiz mümkündür.
Fakat bu durum Selge sikkeleri üzerinde karşımıza çıkmaktadır.
Örneğin sakalsız çift baş, başını geriye döndürmüş teke, boğa,
baykuş ve insan bacaklı triskeles hem aspendus hem de serge sikkeler
üzerinde görülür. |

|
Küçük Asyanın güneyinde görülen kontrmarklar bazen ön
yüzeye bazen de arka yüzeye fakat en çok arka yüzeyde
bulunmuşlardır. Kontrmarklardan bazılarının bazı kentlerinin sikke
tipi olmalar sebebiyle hangi kentlere aişt oldukları
saptanabilmiştir. Örneği başı geriye dönük keçi, kiliada ki
kelenderise, insan bacaklı triskeles ise bunu başlangıçtan beri
önceleri bir tip daha sonra sembol olarak kullanılan aspendusa ait
olmalıydı. |

|
Anadolu'nun güneyinde görülen kontrmarkların büyük
Santraplar ayaklanmasında sonra görülmediği dikkati çekmektedir.
Kapadokya santrapı Datames'in öncülük ettiği ve Pers büyük kralına
karşı yapılan ayaklanma İ.Ö. 362\'de patlak vermişti. Dolayısıyla
kontrmarkta ayaklanmanın yol açtığı kargaşa döneminde bir kaç yıllık
süre içinde vurulmuşlardı. |

|
Sikke basıldıktan sonra herhangi
bir zamanda sikke metalinin üzerine kazılarak veye çizilerek yazılan
yazıya ise graffito denir. Sikkenin üzerinde bir tanrı adı yazılıysa
sikkenin bir tapınağının armağan edildiğini bir kişi adı yazılıysa
sikkenin o kişiye ait olduğunu belirtmek için yazılmış olduklarını
düşünebiliriz. |

|
Kontrmark Sikke
Örnekleri |

|
Kontrmark
Sikke Örnekleri
|
|
Çözülmüş Örnek Define
İşaretleri :
Define İşaretleri
: Tümülüs ve Mezar
Tipleri
:
Yeraltı Kaya Mezarları
:
Eşkiya Belgeleri
Define
İşaretleri, Define, Definecilik, Antik Eser, Antik Sikke, Antik
Paralar, Antik Kentler, Hitit Kentleri,
Arkeoloji, Sanat tarihi, Tümülüs Mezar, Yeraltı Kaya Mezarları, Ölü
Gömme Gelenekleri, Define Nedir, Lahit Mezar, Osmanlı Tarihi, Osmanlı
Paraları, Kültür Varlıkları Koruma Kanunu , Antik Ticaret, Kıymetli
Taşlar,
|